Nằm ở độ cao từ 1.200m đến 2.500m so với mực nước biển, đỉnh núi Ngọc Linh huyền thoại được bao phủ quanh năm bởi sương mù và thảm thực vật phong phú. Nơi đây sở hữu loại đất mùn đặc trưng của rừng già nguyên sinh – cái nôi tự nhiên duy nhất sản sinh ra loài sâm Ngọc Linh quý hiếm. Đồng bào Xơ Đăng từ ngàn đời nay đã coi loài cây này là "củ giấu" hay "củ đắng", cứu cánh cho sức khỏe mỗi khi đi rừng hay đau ốm.
Quyết định số 1656/QĐ-BVHTTDL vinh danh tri thức dân gian về sâm Ngọc Linh là sự khẳng định hệ thống kỹ năng canh tác hoang dã độc đáo của người dân bản địa. Họ không dùng phân bón hóa học hay thuốc trừ sâu mà chỉ dựa vào lớp mùn tự nhiên dưới tán rừng già. Tri thức từ việc chọn quả chín, ươm hạt gieo mầm đến cách nhận biết tuổi sâm qua các vết sẹo trên củ (mỗi năm củ sâm chỉ tạo thêm một đốt sẹo) đã trở thành một nét văn hóa độc bản gắn liền với việc giữ rừng đại ngàn.
"Tri thức canh tác sâm Ngọc Linh không chỉ là kỹ thuật nông nghiệp thông thường, mà là sự tích lũy văn hóa tôn trọng thiên nhiên sâu sắc của đồng bào vùng cao."
Vươn tầm từ cây thuốc rừng thành ngành kinh tế mũi nhọn
Báo Nhân Dân nhận định, việc bảo tồn văn hóa sâm gắn liền với phát triển kinh tế bền vững. Sâm Ngọc Linh không chỉ dừng lại là một vị thuốc dân gian trong lán trại mà đã vươn lên thành một ngành công nghiệp dược phẩm giá trị cao. Các sản phẩm chế biến sâu như trà sâm, mật ong sâm, rượu sâm đang từng bước tiếp cận rộng rãi người dùng trong nước và xuất khẩu sang các thị trường quốc tế, khẳng định uy tín thương hiệu dược liệu của Việt Nam.
